Door Leo van der Vlist en Govert de Groot.

Vlak voordat de jaarlijkse jacht op zeehonden begint, debatteert in de week van 7 februari een nieuwe lichting Tweede Kamerleden weer eens over een wetsvoorstel voor een algeheel invoerverbod van producten van zadelrobben en klapmutsen. Sinds de jaren zeventig van de vorige eeuw trekken dierenrechtenorganisaties zoals Bont voor Dieren en IFAW ten strijde tegen de zeehondenjacht voor de Canadese kust. Zij wekken de indruk dat in Nederland nog volop zeehondenbont gedragen wordt, terwijl er geen noemenswaardige invoer van dit bont is. De media doen hiervan met zeer oude en wat nieuwe beelden sensationeel verslag en de politici kunnen hierbij natuurlijk niet achterblijven. Enkelen, meestal op uitnodiging van dierenrechtenorganisaties, hebben het slagveld bezocht, Kamervragen gesteld en debatten gevoerd. Een jaarlijks ritueel zonder dat daardoor de jacht op zeehonden wordt gestopt.

De anti-zeehondenjachtcampagne kent ook zijn slachtoffers van het westerse ‘Syndroom van Bambi’: Inuit, ook wel Eskimo’s genoemd. De uitbreiding van een invoerverbod heeft grote gevolgen voor Inuit en andere inheemse Arctische volken, die grotendeels afhankelijk zijn van de zeehondenjacht. Het is hun ‘dagelijks brood’ zogezegd.

Het voortbestaan van de Inuit in Groenland, Canada, Alaska en Noordoost-Siberië, staat al onder zeer grote druk. Het percentage zelfdodingen onder hen is een van de hoogste ter wereld. De Inuit-samenleving wordt niet alleen bedreigd door de slechte sociaal-economische situatie waarin zij verkeren, welke mede het gevolg is van het eerder ingestelde EU-invoerverbod op producten van jonge zeehonden. Ook de door het Westen veroorzaakte versnelde klimaatverandering en milieuvervuiling, zoals POP’s, verhogen de kans dat de Inuit-cultuur uitsterft. Het aantal niet-bedreigde zeehondsoorten zal wellicht eerder toenemen doordat een van hun natuurlijke vijanden, de ijsbeer, dreigt uit te sterven als gevolg van de versnelde klimaatverandering en POP’s, dan door invoerbeperkingen.

In de Tweede Kamer staat een wetvoorstel op de agenda dat de invoer van alle producten van twee soorten zeehonden wil verbieden. De Kamer wil wel een beetje rekening houden met de Inuit, maar raakt op glad ijs door het gebruik van het begrip traditionele jacht. Dit leidt tot de vraag of er bij de jacht wel of niet een geweer, sneeuwscooter of motorboot mag worden gebruikt. SP-Kamerlid, Krista van Velzen, dierenbeschermer van het jaar, wil dat de Inuit dan wel aantonen hoever zijn bloedlijn reikt en van hoeveel generaties Inuit hij of zij afstamt. En dan te bedenken dat Canadese Inuit tot voor kort alleen een nummer hadden. Alleen al om dit soort redeneringen te voorkomen, zou het beter zijn om het begrip ‘traditionele jacht’ uit het wetsvoorstel te schrappen.

Los van het feit dat de Raad van State kritisch heeft geadviseerd en het voorstel in strijd lijkt te zijn met wereldhandelsverdragen, zoals GATT en WTO, negeert het ook onder meer het Handvest van de Aarde, dat met belangrijke steun van Nederland tot stand is gekomen, het Verdrag van Rio de Janeiro inzake de Biologische Diversiteit en de VN-Verklaring van de Rechten van de Inheemse Volken.

Inmiddels heeft België een vergelijkbaar verbod ingesteld met het gevolg dat Denemarken op verzoek van Groenland België voor de Europese rechter daagt.

Nederland heeft in zijn rijke Arctische geschiedenis een belangrijke rol gespeeld bij de overbejaging van zeehonden, walrussen en walvissen. Daarnaast verdient de vangst van muskusratten en onze bio-industrie niet bepaald de schoonheidsprijs. Enige zelfreflectie zou dan ook op zijn plaats zijn. Tot op heden heeft het eerder door de EU en de VS ingestelde invoerverbod geen effect gehad op de jacht. Immers, in onder andere Canada, Noorwegen en de Russische Federatie gaat de jacht op zeehonden met goedkeuring van de regering gewoon door. Aan de vooravond van het Vierde Internationaal Polair Jaar past het eerder de jacht op zeehonden zorgvuldig aan te kaarten in bijvoorbeeld de Arctische Raad. De Inuit hebben daarin hun eigen vertegenwoordiging.

Voor alle duidelijkheid: wij zijn tegen intensieve jacht voor commerciële doeleinden op zeehonden. Elke vorm van verzamelen, vangen of jagen behoort duurzaam te zijn.

^